a

Facebook

Twitter

کلیه ی حقوق متعلق به گروه وکلای بازرگان.
است طراحی شده توسط میهن وب سایت

8:45 - 17:00

ساعات کاری : شنبه تا پنجشنبه

09120250912 - 09120213393

تماس برای مشاوره رایگان – 09121157109

اینستاگرام

تلگرام

جستجو
فهرست

هبه

هبه

هبه چیست؟

هبه یا هدیه دادن به چه معناست؟

هبه یا همان هدیه دادن در حقوق تحت عنوان یک عقد مورد بررسی قرار می گیرد، که در آن سه چیز مشخص می شود:

  1. کسی که هدیه می دهد (واهب).
  2. کسی که هدیه می گیرد (متهب).
  3. مالی که هدیه می شود (عین موهوبه) گویند.
شرایط شخصی که هدیه می دهد چیست؟

کسی که مالی را به شخصی هدیه می دهد باید اهلیت داشته باشد.

اهلیت چیست؟

اهليت بر دو نوع است، اهليت تمتع و اهليت استيفا يا اجرا.

  1. اهليت تمتع قابليت دارا شدن حق و مورد تكليف قرار گرفتن است.
    اين اهليت اصولاً از زمان تولد شخص آغاز مي شود و تا لحظه فوت وی ادامه می يابد؛ ماده 956 قانون مدني می گويد: (اهليت برای دارا بودن حقوق با زنده متولد شدن انسان شروع و با مرگ او تمام مي شود).
    استثنائاً حمل (نوزاد) در صورتيكه زنده متولد شود از حقوق مدنی متمتع (بهره مند) مي‌گردد.
  2. اهليت استيفا يا اجرا قابليت فرد برای اجرای حق يا قبول تعهد می باشد. برخلاف اهليت تمتع كه صرف وجود انسان اين قابليت را ايجاد مي كند، در اهليت استيفا استعداد شخص از نظر روحی و جسمی برای امكان برخورداری از آن مورد نظر است.  که منظور ما از اهلیت در هبه (هدیه دادن) اهلیت اجرا است.
    الف: یعنی شخق باید عاقل و بالغ باشد.
    ب: باید مالک مال باشد در غیر این صورت امکان پذیر نیست که یک شخص مال شخص دیگری را هدیه دهد.
شرایط قبول عقد هدیه چیست؟

عقد هبه (هدیه دادن) جاری نمی شود:
مگر در صورتیکه شخصی که به او هدیه داده می شود قبول کند و آن عقد مکتوب شود و به امضای هدیه گیرنده درآید.
حال یا خود شخص یا وکیل شخص آنرا امضا کند و مالک یا کسی که می خواهد هدیه دهد باید راضی باشد.
در غیر این صورت امضای هدیه گیرنده نه کفایت می کند نه اثری دارد.

اما یک نکته در اینجا ممکن است رخ دهد  فرض بر این است که: تلفن همراهی در دست بنده باشد من آن را به دوستم هدیه می دهم در لحظه هدیه دادم در اینجا نیاز به مکتوب کردن و ایجاد  عقد نیست.

آیا هدیه دادن شرطی ممکن است؟

هدیه دادن ممکن است به شرط باشد حال منظور  یعنی اینکه  شخصی که هدیه می دهد از شخص گیرنده تقاضای انجام کار مشروعی را داشته باشد، یا اینکه از او بخواهد در برابر این هدیه که به او داده شخص گیرنده هم به او مالی را هدیه کند.

آیا هدیه به افراد محجور امکان پذیر است؟

قانون مدنی سه دسته از اشخاص را فاقد اهليت استيفا (اجرا) در مورد اموال و حقوق مالی خود دانسته و می گوید: (اشخاص زیر محجور و از تصرف در اموال و حقوق مالی خود ممنوع هستند:

  1.  صغار (کودکان).
  2. اشخاص غير رشيد (به سن قانونی نرسیده باشد).
  3. مجانين (دیوانه ها) اگر شخصی به این اشخاص هدیه داده باشد قبض (امضا) ولی و سرپرست این افراد هم مورد قبول است).
در چه زمانی باطل است هدیه دادن؟

اگر لفظی راجع به هدیه کردن مالی بین دو نفر به وجود آید اما هنوز مکتوب نشود و به امضای هر دو طرف نرسیده باشد و یکی از دو نفر چه هدیه دهنده چه هدیه گیرنده فوت کند هبه باطل است.

آیا می توان هدیه (هبه) را پس گرفت؟

از هبه (هدیه دادن) امکان رجوع هست یعنی اینکه شخصی که هدیه می دهد می تواند مابقی مالی که مانده یا کل مال را بازپس گیرد.
اما در چهار حالت این امکان وجود ندارد:

  1. در صورتیکه هدیه دهنده به پدر مادر یا فرزندانش هدیه داده باشد.
  2. در صورتیکه هدیه داده شده مشروط به شرطی بوده باشد و آن شرط هم از طرف هدیه گیرنده انجام شده باشد.
  3. در صورتیکه مال هدیه داده شده از دسترس هدیه گیرنده خارج شده باشد چه به صورت اختیاری مثلا در رهن کسی باشد  چه به صورت غیر ارادی مثل شخصی که ورشکست شده و اموالش بلوکه شده است.
  4. در صورتیکه در مال هدیه داده شده تغییری ایجاد شده باشد به اصطلاح زیادتی در آن ایجاد شده باشد.
اگر در هدیه منفعتی ایجاد شود به چه کسی بر می گردد ؟

در صورتیکه هدیه دهنده بخواهد مال هدیه داده شده را پس بگیرد دو حالت قابل تصور است، منفعت در مال دو حالت دارد یا متصل است یا منفصل.

منفعت متصل یعنی چه؟

با یک مثال: به پاسخ سوال می پردازیم فرض را بر این می گیریم که شخصی گوسفندی را به شخص دیگری هدیه می دهد گوسفند باردار می شود در این گوسفندی که در شکم حیوان است منفعت مال است که جدا نمی شود (متصل) در اینجا منفعت به هدیه دهنده بر می گردد، اما زمانی شخصی یک درخت را هدیه می دهد درخت بار می دهد میوه ایی که از درخت چیده می شود غیر متصل است یعنی چیده می شود جدا می شود در اینجا منفعتش به شخص هدیه گیرنده باز می گردد.

ذکر چند نکته بعد از این که مال به امضای هر دو طرف رسید هم هدیه دهنده هم هدیه گیرنده بعد از فوت هر طرف امکان باز پس گرفتن هدیه وجود ندارد.

بخشش طلب؟

هرگاه شخص طلبکار طلبش را به بدهکار ببخشد دیگر نمی تواند از حرف خود برگردد کسی که به شخصی صدقه بدهد نمی تواند آن را پس بگیرد.

گردآورنده: (مائده راد)

<در صورت نیاز به اخذ مشاوره با شماره 3671717-0939 تماس حاصل فرمایید>